DOKUMENT KOMITETU BADAŃ NAUKOWYCH

Uzupełniające kryteria i tryb przyznawania środków finansowych na wybrane międzynarodowe specjalne programy.

 

Komitet Badań Naukowych ustala, że od dnia 20 stycznia 1999 r. należy stosować uzupełniające kryteria i tryb przyznawania środków finansowych na wybrane międzynarodowe specjalne programy (łącznie z przepisami uchwały Nr 4/93 Komitetu Badań Naukowych z dnia 15 lutego 1993 r. w sprawie kryteriów i trybu przyznawania środków finansowych na działalność statutową jednostek naukowych i jednostek badawczo-rozwojowych oraz na badania własne szkół wyższych - Dz. Urz. KBN Nr 2, poz. 6)

1.Przez międzynarodowy specjalny program, zwany dalej SPUB -M, należy rozumieć szczególny projekt będący częścią wielostronnego programu międzynarodowego przyjęty do realizacji lub dofinansowania przez Komitet Badań Naukowych, zwany dalej Komitetem, w wyniku oceny i decyzji instytucji międzynarodowej. Przez SPUB-M należy także rozumieć działania wspierające udział w takim programie.

2. Wniosek o dofinansowanie realizacji SPUB-M, powinien, z zastrzeżeniem ust. 8 obejmować cały planowany okres wykonywania prac. Wniosek ten może złożyć jednostka uczestnicząca w :

  1. Piątym Programie Ramowym Badań, Rozwoju Technicznego i Prezentacji Unii Europejskiej, zwanym dalej 5PR,
  2. innych programach Unii Europejskiej,
  3. Europejskim Programie Współpracy w Dziedzinie Badań Naukowo-Technicznych (COST), Inicjatywie Eureka, Programie Nauka dla Pokoju NATO, programach Inicjatywy Środkowo-Europejskiej, Europejskiej Organizacji Badań Jądrowych (CERN).

3. Komitet może rozszerzyć listę programów wymienionych w ust. 2 o inne programy ważne dla polskiej nauki. Informację o rozszerzeniu listy tych programów Komitet będzie ogłaszać w biuletynie Sprawy Nauki.

4. Wniosek o dofinansowanie SPUB-M powinien zawierać w szczególności :

1) kartę tytułową wraz z załącznikami:

  1. informację o programie międzynarodowym,
  2. zadania przewidziane do realizacji przez polskich wykonawców,

2) informację o planowanych źródłach finansowania i kosztach,

3) nazwę umowy międzyrządowej lub innej umowy międzynarodowej, w ramach której jest realizowany program oraz dokument stanowiący podstawę uczestnictwa w tym programie.

5. Jednostka składająca do Komisji Europejskiej wniosek w ramach 5. PR, zamierzająca ubiegać się o dofinansowanie z Komitetu równocześnie przedstawia Komitetowi informację obejmującą w szczególności:

1) dane identyfikujące jednostkę i kierownika prac objętych wnioskiem, projekt i jego tematykę oraz polskich i zagranicznych współwykonawców,

2) planowane całkowite koszty projektu (obejmujące prace wszystkich wykonawców) oraz całkowite koszty realizacji zadań jednostki w ramach projektu, w tym koszty do poniesienia przez jednostkę ze środków własnych, z wyłączeniem środków zagranicznych,
3) zwięzłe przedstawienie lub wyliczenie zbliżonych tematycznie, wcześniej zakończonych lub obecnie prowadzonych prac oraz ich wyników, a także inne dane mogące mieć wpływ na ocenę i promocję wniosku.

6. Komisje Komitetu, z zastrzeżeniem ust. 7, podejmują uchwałę o przyznaniu dotacji na SPUB-M na okres nie dłuższy niż trzy lata.

7. W przypadku gdy okres realizacji SPUB-M jest dłuższy niż trzy lata, komisje Komitetu określają dodatkowo stanowisko dotyczące dalszego dofinansowania uczestnictwa w tym programie.

8. Jeżeli okres realizacji SPUB-M przekracza trzy lata, to przed upływem tego okresu jednostka składa w Komitecie ponowny wniosek.

9. W odniesieniu do SPUB-M ustala się następującą wysokość dofinansowania kosztów ponoszonych przez jednostkę z jej środków własnych, nie obejmujących środków zagranicznych, w okresie realizacji projektu :

1) dla projektów 5. PR przedstawionych na wezwanie Komisji Europejskiej:

a) ogłoszone w 1999 r. - do 90% tych kosztów,
b) ogłoszone w 2000 r. - do 80% tych kosztów,
c) ogłoszone w 2001 r. - do 70% tych kosztów,
d) ogłoszone w 2002 r. - do 60 % tych kosztów.

2) dla pozostałych projektów - do 60% tych kosztów,

3) dla projektów zgłoszonych do 5. PR , nie przyjętych do realizacji, a ocenionych przez Komisję Europejską jako co najmniej dobre - w wysokości 15.000 zł, z przeznaczeniem na koszty kontynuowania współpracy z partnerami zagranicznymi oraz na koszty ponownego przygotowania wniosku.

10. Decyzja o dofinansowaniu SPUB-M w wysokości niższej od poziomu określonego w ust. 9 pkt 1 i 2 może być podjęta w przypadku gdy :

  1. wymagają tego przepisy Unii Europejskiej, w szczególności dotyczące udzielania pomocy ze środków publicznych,
  2. dofinansowanie ze środków 5. PR jest niższe niż 50% całkowitych kosztów zadań zaplanowanych do realizacji przez jednostkę,
  3. zadania zaplanowane do realizacji są dofinansowywane z innych źródeł.

11. Raport roczny z realizacji SPUB-M, może być kopią raportu złożonego instytucji międzynarodowej, albo wyciągiem z tego raportu, z tym że pełna dokumentacja powinna być dostępna w jednostce. Raport ten składa się w Komitecie w terminie do dnia 1 marca następnego roku, nie wcześniej jednak niż po półrocznym okresie realizacji zadań.

 

UZASADNIENIE

Celem zmian jest promocja udziału polskich jednostek w realizacji 5. PR.

Podstawą proponowanych zmian są następujące ustalenia i okoliczności

  1. Wnioski NIK dotyczące uzupełnienia kryteriów przyznawania środków budżetowych na SPUB, zwłaszcza SPUB-U.
  2. Wnioski środowiska naukowych i Komitetu dotyczące przedłożenia do co najmniej 3 lat okresu obejmowanego uchwałami komisji Komitetu w sprawach finansowania działalności statutowej, badań własnych oraz SPUB.
  3. Rozwój SPUB - programów międzynarodowych, wynikający z przystępowania Polski do kolejnych organizacji, programów i inicjatyw (CERN, COST, EUREKA, NATO, Programy Ramowe UE).
  4. przygotowanie regulacji prawnych niezbędnych dla pełnego wykorzystania uczestnictwa Polski w Piątym Programie Ramowym UE. Podpisanie stosownego porozumienia przewidywane jest w najbliższym czasie. Na jego podstawie w ciągu czterech lat Polska wpłaci do 5PR kwotę składek około 160 milionów ECU, których właściwe wykorzystanie zależy od aktywności polskich zespołów naukowych. Trzeba więc stworzyć system silnych zachęt do skutecznego ubiegania się o udział w projektach 5PR. Zadania wykonywanie przez jednostki w ramach tych projektów będą w 50% (średnio) dofinansowywane ze środków Unii Europejskiej, pozostała część kosztów (obciążająca jednostki) powinna być w znaczącym stopniu pokrywana z wydzielonych środków budżetu nauki. Trzeba podkreślić, że najlepsze szanse pozyskania z UE największych środków będą miały te zespoły, które osiągają sukces w pierwszych konkursach 5. PR.

Promocji udziału w projektach 5. PR służy także możliwość wypłaty wynagrodzeń, w tym z tytułu umowy o dzieło, w ramach dotacji Komitetu na SPUB-M. Jest możliwość analogiczna do istniejącej w systemie projektów badawczych. W praktyce będzie ona dotyczyć projektów 5. PR, zbliżonych charakterem do finansowanych przez Komitet projektów badawczych, jednak wymagających pokonania większych trudności merytorycznych i formalnych, a także sprostowania silniejszej konkurencji. Środki przekazywane UE nie mogą być przeznaczane na tego rodzaju wydatki.